Witam, chcę urządzić swój prywatny gabinet w meble jak najbardziej ekologiczne. Jestem zwolennikiem pro-ekologii, proszę mi pomóc, na jakie elementy wykonania mebli materiały użyte do produkcji biurka, szaf, kontenera, krzesła obrotowego (elementy plastikowe, tapicerka) są najbardziej ekologiczne? Jakie są tkaniny ekologiczne używane do tapicerowania siedzisk foteli, oraz które materiały użyte do produkcji mebli w najwyższym stopniu ulegają recyklingowi?

Przepraszam za opóźnienie, ale problem ekologii nie znajduje się w centrum moich bezpośrednich zainteresowań. Niestety ekologia stała się ostatnio, podobnie zresztą, jak ergonomia swoistym słowem wytrychem, którego używa wielu producentów w celu zwiększenia sprzedaży. Rynek zarzucany jest "ekologicznymi produktami" – żywnością, odzieżą, obuwiem itp. Przyjazne dla środowiska naturalnego towary oferują więc oczywiście również producenci mebli. Jednak wybranie towaru, który naprawdę jest ekologiczny nie jest łatwe, ponieważ wiele tzw. ''ekologicznych produktów'' ma tak naprawdę niewiele wspólnego z ochroną przyrody. Firmy wytwarzające meble z plastiku twierdzą że to właśnie ich towar jest ekologiczny, ponieważ do wyprodukowania mebli nie używają drewna. Natomiast producenci mebli drewnianych reklamują swoje wyroby jako przyjazne środowisku, gdyż powstają z naturalnych surowców, nieszkodliwych dla zdrowia człowieka.

Trudno uznać za ekologiczny materiał plastik, którego rozkład trwa bardzo długo .Z kolei aby wyprodukować drewniane krzesło czy stół trzeba wycinać lasy. Dlatego trudno jednoznacznie stwierdzić czy plastikowe lub drewniane meble rzeczywiście można zaliczyć do produktów przyjaznych środowisku.

Na pewno zaś za ekologiczne można uznać meble z tektury. Wbrew pozorom tekturowe krzesła, szafki czy stoły nie są tak delikatne jak papier. Wykonuje je się ze specjalnie przetworzonej tektury dlatego są bardzo trwałe, odporne na odkształcenia, wytrzymałe (tekturowy fotel lub krzesło wytrzyma nacisk osoby ważącej 120 kg), wodoodporne (są pokryte emalią), trudnopalne. Powinny przypaść do gustu osobom często zmieniającym miejsce zamieszkania, ponieważ lekkie i bardzo łatwe do zdemontowania. Tekturę wykorzystuje się ponadto jako wypełnienie przestrzeni pomiędzy dwoma warstwami drewna w niektórych blatach stołów (plaster miodu).

Zapoznając się z problemem ekologii w meblarstwie myślałem, że możliwe będzie podanie Panu konkretnych rozwiązań – taka tkanina, taka pianka, taki lakier. Tymczasem okazało się, że sam problem ekologii jest bardzo szeroki i nie wystarczy skupić się na samym meblu. Najszersze pojmowanie ekologii obejmuje ponadto problem recyclingu (we własnym zakresie użytkownika lub poprzez producenta). W tym drugim przypadku producent może wykorzystywać zużyte (ale nie zniszczone) meble do produkcji nowych lub np. przekazywać je do krajów Trzeciego Świata, gdzie jeszcze długo posłużą. Warto wspomnieć także o ekologicznym lub nieekologicznym transporcie do klienta – zarówno w kategoriach pojazdów, paliwa, jak i opakowań. Ważny jest także koszt – w sensie ekologicznym – energetycznym i środowiskowym produkcji mebli. Obejmuje on m.in. wielkość zużytej energii, ale również ilość zużytej wody i wytworzonego dwutlenku węgla.

Oczywistym jest więc, że tak szerokie działania proekologiczne nie są tanie i tak naprawdę podejmują je jedynie duże firmy i w dodatku myślące perspektywicznie. Nie może to być jedynie nastawienie na szybki i bezpośredni zysk.

Najbardziej celowe, w Pańskim przypadku będzie zapoznanie się z ofertą tych firm meblowych, które nie tylko szczycą się produkcją ekologicznych mebli, ale posiadają na to odpowiednie certyfikaty. Wielu przodujących producentów informacje takie zamieszcza na swoich stronach internetowych – warto je odwiedzić i dopiero po zapoznaniu się z tymi informacjami dokonać wyboru odpowiednich mebli – w zależności zarówno od poziomu ekologii, jak i możliwości ekonomicznych. Wybór na pewno nie będzie łatwy – do produkcji wchodzą nowe materiały, coraz skuteczniejsze są także sposoby recyclingu i tak naprawdę to w chwili obecnej większość produktów obecnych na rynku spełnia przynajmniej najbardziej podstawowe wymagania ekologii.

Na zakończenie kilka przykładów nowatorskich rozwiązań ekologicznych wdrażanych przez jedną z fińskich firm świadczących o szerokim zakresie możliwych działań proekologicznych:

• Zastosowanie włókien konopi w produkcji mebli – poprzez sprasowanie włókien konopi z plastikiem (PET lub PP).otrzymujemy trwały materiał na ścianki działowe charakteryzujący się dodatkowo wysokim tłumieniem hałasu
• Zastosowanie specjalnej obróbki mechanicznej elementów metalowych, w wyniku czego elementy te mają wygląd chromowanych bez wykorzystania mało ekologicznych procesów galwanicznych i lakierniczych
• Recycling - meble używane, pozostające w dobrym stanie, są sprzedawane poprzez naszą sieć sklepów mebli używanych lub na wyprzedażach. Meble, które nie nadają się do ponownego wykorzystania są demontowane, a otrzymywane w ten sposób elementy i materiały są segregowane. Części, które można ponownie wykorzystać są zatrzymywane i wykorzystywane w późniejszym okresie, jako elementy mebli używanych. Segregowane materiały są przekazywane do ponownego wykorzystania innym podmiotom rynku. Pozostałe materiały wykorzystuje się do produkcji energii. Jedynie mniej niż 1% materiałów używanych do produkcji mebli biurowych nie nadaje się do ponownego wykorzystania.
• Listwa Save Power oszczędza energię na zasadzie powiązania równocześnie używanych urządzeń elektrycznych. Źródło zasilania dostępne na biurku służy do równoczesnego zasilania np. drukarki, oświetlenia i głośników. Gdy do głównego gniazda listwy Save Power zostanie podłączony komputer, inne urządzenia będą automatycznie włączane i wyłączane wraz z nim.
• Genialność listwy - Save Power – opiera się na zminimalizowaniu zużycia prądu. Pomysł opiera się na tym, że urządzenia dodatkowe, których często zapominamy wyłączyć wyłączają się same, jeśli tylko nie zapomnimy wyłączyć urządzenia głównego. W ten sposób nie zużywają niepotrzebnie prądu w stanie gotowości.

Zdaję sobie sprawę z wysokiego stopnia ogólności mojej odpowiedzi, ale cóż, ekologia, jak się okazuje, stanowi problem bardzo złożony. I jako taki musi być uwzględniana w sposób bardzo indywidualny.
 

Dr inż. Zbigniew Jóźwiak
Zakład Fizjologii Pracy i Ergonomii
Instytut Medycyny Pracy im. Prof. J. Nofera
 

  Zapraszamy do dyskusji na forum