Powszechnie uważa się, że górna krawędź monitora powinna być nieco poniżej linii wzroku. Skąd wynika ta zasada? Osobiście po wielu latach patrzenia w dół, umieściłem w końcu monitor tak, że mam jego środek na wprost oczu i muszę powiedzieć, odczułem wielką ulgę. Jestem dość wysoki (192cm) i całe życie muszę patrzeć w dół. Nabawiłem się przez to skrzywienia szyjnego odcinka kręgosłupa i mam w nim zrośnięte dwa kręgi. Może jednak ktoś tutaj kłamie i głowa faktycznie powinna być podniesiona do góry (albo przynajmniej do poziomu)? Ustawienie monitora w ten sposób, aby górna krawędź monitora znajdowała się nie wyżej niż oczy użytkownika, to niestety wcale nie jest powszechnie znana, a przede wszystkim stosowana w praktyce, informacja. Najlepszym na to dowodem są nadzwyczaj często spotykane biurka komputerowe dla dzieci z nadstawkami pod monitor. Takie ustawienie monitora to jedna z podstawowych zasad prawidłowej organizacji pracy z komputerem. Wynika ona z dwóch przesłanek – po pierwsze typową, fizjologiczną pozycją ciała człowieka jest pozycja wyprostowana z głową lekko pochyloną do dołu. Ułatwia nam to po prostu obserwację terenu po którym się poruszamy. I dlatego podczas długotrwałej pracy z monitorem nie jest wskazane utrzymywanie głowy prosto, a tym bardziej spoglądania do góry (np. dziecko o wzroście 150 cm patrzące na monitor umieszczony na podstawce). Drugą przesłanką jest ochrona wzroku – patrząc lekko do dołu oczy są częściowo zakryte powiekami co pozwala łatwiej zachować ich wilgotność. Patrząc zaś na wprost lub do góry oczy są szerzej otwarte i bardziej narażone na ryzyko wystąpienia coraz popularniejszego zespołu suchego oka. Zalecenia dotyczące patrzenia w dół znalazły swoje odzwierciedlenie nie tylko w powszechnym (nie zawsze) przekonaniu , ale także m.in. w normach:
- EN 122045 – kąt widzenia dla częstych obserwacji bez potrzeby ruchu głowy i tułowia 0-30° w dół od linii poziomej ustawionej na wysokości oczu,
- ISO/DIS 9241-5,3 (stanowiska pracy przy komputerze) – pochylenie głównej linii patrzenia w stosunku do horyzontu wynosi 35°, a optymalny zakres kątowy widzenia ± 15°.
- ROZPORZĄDZENIE MINISTRA PRACY I POLITYKI SOCJALNEJ z dnia 1 grudnia 1998 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy na stanowiskach wyposażonych w monitory ekranowe - ... odpowiedni kąt obserwacji ekranu monitora w zakresie 20°¸50° w dół (licząc od linii poziomej na wysokości oczu pracownika do linii poprowadzonej od jego oczu do środka ekranu), przy czym górna krawędź ekranu monitora nie powinna znajdować się powyżej oczu pracownika,
Poprawa komfortu pracy, jaką Pan odczuwa dzięki wyższemu ustawieniu monitora może być związana z istniejącymi już problemami z kręgosłupem szyjnym, ale w tym przypadku zalecałbym zdecydowanie konsultację z lekarzem ortopedą. Dr inż. Zbigniew Jóźwiak Zakład Fizjologii Pracy i Ergonomii Instytut Medycyny Pracy im. Prof. J. Nofera |