Czy istnieją normatywy dotyczące wielkości powierzchni biurowych dla budynków użyteczności publicznej? Wytyczne zawarte w Rozporządzeniu w sprawie warunków technicznych oraz ogólnych przepisów BHP nie dostarczają wystarczających danych potrzebnych do przewidzenia wielkości różnego rodzaju pomieszczeń. Mam tu na myśli pomieszczenia tj.: gabinet dyrektora, sekretariat, poczekalnia, pomieszczenie 1, 2, 3, 4 osobowe, sala konferencyjna. Biorąc pod uwagę oszczędność pieniędzy publicznych oraz konieczność zapewnienia odpowiednich warunków pracy, pomieszczenia powinny być możliwie jak najmniejsze, a jednocześnie najbardziej funkcjonalne przy zapewnieniu pracownikom odpowiedniego komfortu który przekłada się na wydajność. Podsumowując czy są jakieś normy, procedury, wytyczne określające powierzchnie biurowe w budynkach użyteczności publicznej? Niestety poza cytowanymi przez Pana aktami prawnymi nic innego nie ma w naszym prawodawstwie. Trzeba więc zastosować to, co jest kierując się zdrowym rozsądkiem. Normy nasze podają oczywiście tylko wartości dotyczące absolutnego minimum dla przebywania w pomieszczeniach ludzi. Im więcej przestrzeni, tym w zasadzie lepiej i chyba tak do końca nie można kierować się jak najmniejszymi pomieszczeniami ze względu na oszczędność pieniędzy publicznych (zdarzają się w naszym kraju 120-metrowe gabinety szefowskie). Bo przecież efektywność pracy też jest istotna. Gorzej mają jeszcze nauczyciele – np. pokój nauczycielski, w którym pojedynczy nauczyciel nie przebywa więcej niż 2 godziny dziennie nie jest w myśl naszego prawa w ogóle pomieszczeniem do pracy dla ludzi! Zgodnie z wymaganiami norm UE minimalna powierzchnia pomieszczenia przypadająca na jednego pracownika call center to 8 m2. Ale w ramach tej powierzchni należy uwzględnić: stanowisko pracy, meble, ciągi komunikacyjne. Trzeba jednak zauważyć, że call-center to nie jest typ pomieszczenia dla pracowników wykonujących zadania wymagające kreatywności, a raczej rutyny. Tam, gdzie w pracy biurowej występuje przewaga pracy twórczej i koncepcyjnej, korzystniejsze z ergonomicznego punktu widzenia są pomieszczenia indywidualne, nie większe niż na 3 stanowiska pracy, a wielkoprzestrzenna koncepcja organizacji stanowisk pracy nie jest korzystna, a przeciwnie - utrudnia wykonanie pracy. Zarówno wymagania powyższe, jak i te wynikające ze znanych już Panu polskich unormowań to jednak tylko wymagania minimalne i dopiero początek rozważania problemu wielkości powierzchni biurowej przypadającej na jednego pracownika. Jeżeli firma zatrudnia wysokowykwalifikowanych pracowników, od których wymaga się wysokiej efektywności (duża wydajność i wysoka jakość – mało błędów) i kreatywności, konieczne jest zapewnienie im większej przestrzeni. Więcej informacji na ten temat można znaleźć na stronie Zdrowego Biura, a także meblebiurowe.blox.pl i ciop.pl. Ciekawy artykuł nt. powierzchni biurowej można znaleźć też tutaj: irem.org. Dr inż. Zbigniew Jóźwiak
Zakład Fizjologii Pracy i Ergonomii
Instytut Medycyny Pracy im. Prof. J. Nofera | 
